بنزین تجدیدپذیر؛ همکاری تویوتا و بی‌ام‌و برای کاهش ۷۰ درصدی انتشار CO2

تویوتا و بی‌ام‌و با همکاری بوش و رپسول، طرح آزمایشی شش‌ماهه استفاده از بنزین ۱۰۰ درصد تجدیدپذیر را در اسپانیا آغاز کردند.

فهرست مطالب

معرفی بنزین تجدیدپذیر و همکاری تویوتا و بی‌ام‌و؛ گامی به سوی آینده‌ای پاک‌تر

شرکت‌های خودروسازی تویوتا (Toyota) و بی‌ام‌و (BMW) که پیش‌تر تجربه همکاری در پروژه‌های خودروهای اسپرتی مانند سوپرای (Supra) و زد۴ (Z4) را دارند، این بار در یک پروژه زیست‌محیطی با یکدیگر همکاری می‌کنند. به گزارش خودرولوژیست، این دو خودروساز به همراه بوش (Bosch) و شرکت نفتی اسپانیایی رپسول (Repsol)، یک طرح آزمایشی شش‌ماهه را از ابتدای جولای ۲۰۲۶ (تیر ۱۴۰۵) در اسپانیا آغاز کرده‌اند. در این طرح، خودروهای تویوتا و بی‌ام‌و با بنزین ۱۰۰ درصد تجدیدپذیر (Renewable Gasoline) با نام تجاری Nexa 95 سوخت‌گیری می‌کنند و عملکرد و میزان انتشار آلایندگی آنها توسط بوش پایش می‌شود.

این طرح که با عنوان خودروهایی که منحصراً با سوخت‌های تأییدشده کار می‌کنند (VEEF) شناخته می‌شود، شامل ۲۰ دستگاه خودروی استاندارد تولیدی از ناوگان این دو شرکت در منطقه است. هدف اصلی این پروژه، اثبات کارایی سوخت‌های تجدیدپذیر به عنوان جایگزینی مناسب برای بنزین معمولی و همچنین متقاعد کردن مقامات اتحادیه اروپا برای پذیرش این سوخت‌ها به عنوان یک راهکار معتبر برای کاهش انتشار کربن، در کنار خودروهای برقی است.

جزئیات طرح آزمایشی بنزین تجدیدپذیر؛ ۶ ماه نظارت بر سوخت سبز

در این طرح آزمایشی شش‌ماهه که از جولای ۲۰۲۶ (تیر ۱۴۰۵) آغاز شده است، خودروهای تویوتا و بی‌ام‌و به صورت روزمره و در جاده‌های معمولی اسپانیا با بنزین ۱۰۰ درصد تجدیدپذیر Nexa 95 حرکت می‌کنند. شرکت بوش (Bosch) مسئولیت ردیابی (Traceability) سوخت را در تمام مراحل، از تولید تا مصرف، بر عهده دارد و همچنین میزان مصرف سوخت و انتشار آلایندگی خودروها را به طور دقیق پایش می‌کند.

به گزارش خودرولوژیست، این خودروها خودروهای استاندارد تولیدی هستند که هیچ گونه تغییر فنی در آنها اعمال نشده است. این موضوع نشان می‌دهد که بنزین تجدیدپذیر کاملاً با موتورهای بنزینی موجود سازگار است و نیازی به تغییر در پیشرانه خودروها ندارد. این ویژگی، یکی از مهم‌ترین مزایای سوخت‌های تجدیدپذیر نسبت به خودروهای برقی یا هیدروژنی محسوب می‌شود.

سوخت Nexa 95؛ بنزین ۱۰۰ درصد تجدیدپذیر با عدد اکتان ۹۵

سوخت Nexa 95 که توسط شرکت نفتی رپسول (Repsol) تولید می‌شود، یک بنزین با عدد اکتان ۹۵ است (معادل ۹۱ اکتان در استاندارد آمریکا). این سوخت از مواد اولیه تجدیدپذیر (Renewable Feedstocks) مانند روغن پخت‌وپز استفاده‌شده (Used Cooking Oil) و سایر مواد زیستی (Biomass) تولید می‌شود، اگرچه رپسول جزئیات دقیق فرآیند تولید خود را فاش نمی‌کند.

بر اساس ادعای رپسول، این سوخت ۷۰ درصد کاهش خالص انتشار CO2 را در مقایسه با بنزین معمولی ارائه می‌دهد. این شرکت در حال حاضر یک کارخانه تولید این سوخت را در مقیاس صنعتی دارد و انتظار می‌رود کارخانه دوم نیز در سال ۲۰۲۶ (۱۴۰۵) افتتاح شود. این سوخت در حال حاضر در ۳۰ جایگاه سوخت‌رسانی در اسپانیا به فروش می‌رسد و رپسول برنامه دارد تا پایان سال ۲۰۲۶ تعداد جایگاه‌های عرضه‌کننده سوخت دیزل تجدیدپذیر را به ۶۰۰ جایگاه و تا سال ۲۰۲۷ به ۱,۹۰۰ جایگاه برساند.

هدف از طرح؛ متقاعد کردن اتحادیه اروپا به جایگزینی سوخت‌های فسیلی

اگر سوخت Nexa 95 در حال حاضر در اسپانیا در دسترس است، پس چرا تویوتا و بی‌ام‌و چنین طرح آزمایشی را راه‌اندازی کرده‌اند؟ پاسخ در قوانین سخت‌گیرانه اتحادیه اروپا نهفته است. اتحادیه اروپا اخیراً از ممنوعیت کامل موتورهای احتراق داخلی در سال ۲۰۳۵ عقب‌نشینی کرده است، اما به شرطی که خودروهای جدید پس از آن تاریخ از سوخت‌های با انتشار کم و تجدیدپذیر (Low-Emission and Renewable Fuels) استفاده کنند.

پاسکال روخ (Pascal Ruch)، معاون تویوتا اروپا در امور دولتی، در این باره گفت: «ما معتقدیم سوخت‌های تجدیدپذیر می‌توانند در کنار برقی‌سازی، نقش کلیدی در کاهش انتشار CO2 ایفا کنند. با پیشرفت انتقال، مشخص می‌شود که خطر عدم تحقق کامل خودروهای ۱۰۰ درصد بدون آلایندگی تا سال ۲۰۳۵ وجود دارد. در چنین سناریویی، سوخت‌های تجدیدپذیر می‌توانند به پر کردن شکاف برای دستیابی به بی‌کربنی کمک کنند.» به گزارش خودرولوژیست، این طرح آزمایشی یک ابزار لابی‌گری قدرتمند برای نشان دادن قابلیت‌های سوخت‌های تجدیدپذیر به قانون‌گذاران اروپایی است.

حمایت خودروسازان از سوخت‌های تجدیدپذیر؛ از پورشه تا تویوتا

تویوتا و بی‌ام‌و تنها خودروسازانی نیستند که به سوخت‌های جایگزین برای برق‌رسانی امید بسته‌اند. پورشه (Porsche) یکی از پیشگامان سوخت‌های مصنوعی (eFuel) است و سرمایه‌گذاری قابل توجهی در این زمینه انجام داده است. همچنین تویوتا سال‌هاست که روی پیل‌سوختی هیدروژنی (Hydrogen Fuel Cell) کار می‌کند و بی‌ام‌و نیز به طور موازی روی سوخت‌های جایگزین دیزل و هیدروژن تحقیق می‌کند.

این خودروسازان معتقدند که برقی‌سازی کامل با چالش‌های زیرساختی، هزینه‌های بالا و محدودیت‌های مواد اولیه مواجه است و سوخت‌های تجدیدپذیر می‌توانند به عنوان یک پل (Bridge) برای گذار به آینده‌ای پاک‌تر عمل کنند. همچنین این سوخت‌ها می‌توانند نسبت به خودروهای برقی گزینه‌ای مناسب‌تر برای خودروهای کلاسیک و خودروهای سنگین باشند.

نکات مثبت و منفی بنزین تجدیدپذیر

نقاط قوت: کاهش ۷۰ درصدی انتشار CO2 در مقایسه با بنزین معمولی که یک دستاورد بزرگ زیست‌محیطی محسوب می‌شود. سازگاری کامل با موتورهای بنزینی موجود و عدم نیاز به تغییر در پیشرانه خودروها. وجود زیرساخت سوخت‌رسانی در اسپانیا (۳۰ جایگاه) و برنامه توسعه آن به ۶۰۰ جایگاه تا پایان ۲۰۲۶. حمایت خودروسازان بزرگی مانند تویوتا، بی‌ام‌و و پورشه از این فناوری که اعتبار آن را افزایش می‌دهد. همچنین استفاده از مواد اولیه تجدیدپذیر مانند روغن پخت‌وپز استفاده‌شده که به کاهش زباله‌ها کمک می‌کند.

نقاط ضعف: قیمت بالاتر سوخت‌های تجدیدپذیر در مقایسه با بنزین معمولی که ممکن است برای مصرف‌کنندگان گران‌قیمت باشد. در دسترس نبودن در سطح جهانی و محدودیت فعلی به اسپانیا و چند کشور اروپایی. کاهش ۷۰ درصدی CO2 هرچند قابل توجه است، اما همچنان انتشار کربن دارد و به صفر نمی‌رسد (در مقابل خودروهای برقی با آلایندگی صفر در محل مصرف). همچنین نیاز به تولید در مقیاس بزرگ که هنوز به طور کامل محقق نشده است.

وضعیت سوخت‌های تجدیدپذیر در ایران

در حال حاضر، هیچ برنامه مشخصی برای تولید یا واردات بنزین تجدیدپذیر در ایران وجود ندارد. کشور ایران با مشکلات جدی در تأمین بنزین و تحریم‌های بین‌المللی مواجه است که تمرکز اصلی را بر روی تولید بنزین معمولی و بهینه‌سازی مصرف معطوف کرده است.

با این حال، با توجه به پتانسیل بالای بیومس (Biomass) در ایران (مانند پسماندهای کشاورزی و زباله‌های شهری) و تأکید جهانی بر سوخت‌های تجدیدپذیر، ممکن است در بلندمدت شاهد حرکت ایران به سمت تولید این نوع سوخت‌ها نیز باشیم. اما در کوتاه‌مدت، به دلیل هزینه‌های بالا و نبود زیرساخت‌های لازم، ورود بنزین تجدیدپذیر به بازار ایران بسیار بعید به نظر می‌رسد.

سوالات متداول درباره بنزین تجدیدپذیر

بنزین تجدیدپذیر چیست و چه تفاوتی با بنزین معمولی دارد؟

بنزین تجدیدپذیر از مواد اولیه زیستی (Biomass) مانند روغن پخت‌وپز استفاده‌شده تولید می‌شود و تا ۷۰ درصد انتشار CO2 کمتری نسبت به بنزین معمولی دارد. از نظر عملکرد، کاملاً مشابه بنزین معمولی بوده و نیازی به تغییر در موتور خودرو ندارد.

آیا بنزین تجدیدپذیر در ایران موجود است؟

خیر. در حال حاضر بنزین تجدیدپذیر در ایران تولید یا عرضه نمی‌شود و با توجه به چالش‌های تأمین سوخت و تحریم‌ها، ورود آن در کوتاه‌مدت بسیار بعید است.

چرا تویوتا و بی‌ام‌و روی بنزین تجدیدپذیر سرمایه‌گذاری می‌کنند؟

این خودروسازان معتقدند که برقی‌سازی کامل تا سال ۲۰۳۵ ممکن است محقق نشود و سوخت‌های تجدیدپذیر می‌توانند به عنوان یک راهکار موقت (Bridge Solution) برای کاهش انتشار کربن در خودروهای موجود عمل کنند. همچنین آنها می‌خواهند اتحادیه اروپا را متقاعد کنند که این سوخت‌ها یک جایگزین معتبر برای بنزین معمولی هستند.